İsveç Krallığı haqqında 2024/Avropada yaşam / скачать в хорошем качестве

İsveç Krallığı haqqında 2024/Avropada yaşam /

‪@hardan_hara‬ İsveç Krallığı İsveç Şimali Avropada, Baltik dənizi ilə Botnik körfəzi arasında yerləşir. Çox uzun (təxminən 8000 km) sahil zolağına malikdir. Qərbdə İsveçi Norveçdən ayıran Skandinav Dağları yerləşir. Paytaxtı stokolum şəhəridir 449,964 km2 əraziyə malik olan İsveç, dünya sıralamasına görə 55-ci, Avropada isə 4-cü yeri tutur.Ərazisinin 65%-i meşələrdən 9%-i isə çay və göllərdən ibarətdir. 1995-ci ildən Avropa Birliyinin üzvüdür.ərazisine görə İsveç Avropa Birliyi ölkələri arasında üçüncü ən böyük dövlətdir.. Olkenin 9.6 milyon əhalisi var..əhali sayına görə dünyada 84 cü sıradadılar İsveçdə rəsmi dil İsveç dilidir, bu dil Danimarka və Norveç dilinə çox yaxındır. Rəsmi dil İsveç dili olsa da, fransız, alman və fin dili də Ölkede danişılir.. Finlər İsveçdə rəsmi olaraq tanınmış milli azlıqdır, həmçinin Fin dili etnik azlıqların dili kimi rəsmi olaraq bu ölkədə tanınıb. Bundan başqa isveçlilərin böyük əksəriyyəti ingilis dilini başa düşür və həmin dildə danışa bilir. Və qloballaşmanın təsiri ilə ölkədə daha çox ingiliscə danışılır.. 6 ci əsrə qədər isveçlilər bütpərəst sayılırdılar. İsveç bütpərəstlərinin mərkəzi Uppsala şəhərində yerləşən məbəd idi. Ele həmən əsrdə ölkə xristianlğı qəbul etdi, bütün digər dinlər isə qadağan olundu. Bu qadağa 19 cu əsrin sonuna qədər qüvvədə qaldı. 20 ci əsrdə isə ölkədə reformasiya dalğası başlandı. Roma-Katolik Kilsəsi ləğv olundu, dövlət və din bir-birindən ayrıldılar. Lakin ölkədə din azadlığı yalnız 1951-ci ildə yarandı. Həmin tarixə qədər isə İsveçdə hər hansı insanın xristianlıqdan çıxması qəti olaraq qadağan idi. 2000-ci ildə isə rəsmi olaraq dövlət dindən ayrıldı. 2009-cu il statistikasına görə İsveç əhalisinin 71,3%-i xristianlığın Lüteran məzhəbinə məxsus idilər, bu rəqəm son 20 ildə hər il davamlı olaraq 1% azalmaqdadır. İsveçdə ən sürətlə yayılan din isə İslam dinidir. Son illər çoxlu sayda müsəlman immi qrantın ölkəyə axın etməsi və onlar arasında təbii artımın yerli isveçlilərə nəzərən daha yüksək olması bunun əsas səbəbləridir. İsveçdə müsəlman əhalinin sayı 500.000 nəfər çatmışdır ki, bu da ümumi əhalinin 5%-nə bərabərdir.Müsəlman əhalinin ən sıx toplandığı şəhərlər Stokholm və Malmödur. Tək Malmö şəhərinin əhalisinin 25%-ni müsəlmanlar təşkil edir. Son illər İsveçdə müsəlmanların sayının artması ilə əlaqədar olaraq müsəlmanlara və İslama qarşı irqçi hücumların sayı kəskin şəkildə artmışdır. Ölkədə əmək qabiliyyətli insanların sayı 4.9 milyon nəfərdir, onların da üçdə biri ali məktəb təhsili almış şəxslərdir. İsveç dünyada ən yüksək həyat şəraitinə malik ölkələrdən biridir, bununla bərabər ölkədə çox yüksək vergilər mövcuddur. Vergilərin yüksəkliyinə görə İsveç dünyada Danimarkadan sonra ikinci yeri tutur. 2023-cu il məlumatlarına görə Ümumi Daxili Məhsulu 444 milyard dollar olmuşdur, bunun 76%-i xidmət sahələrinin, 23%-i sənayenin, 1 faizi isə kənd təsərrüfatı məhsullarının payına düşür. İsveç ixrac yönümlü, kapitalizm ilə sosializmin qarışmasından ibarət, yaxşı təşkil olunmuş xarici və daxili kommunikasiyaları olan iqtisadiyyata malikdir. İqtisadiyyatının əsasını təşkil edən resurslar meşələr, hidroelektrik stansiyaları və dəmir filizidir. Əsas məhsulları maşınlar, tibbi ləvazimatlar, ağac məhsulları və telekommuniksiyalardır. Hər iki dünya müharibəsində neytral mövqedə durması onun iqtisadiyyatını dağılmaqdan xilas etmiş və inkişafının davamlı olmasını təmin etmişdir. İsveç mədən qaynaqları baxımından da zəngin bir ölkədir. Mis və sink baxımından zəngin olan İsveçdə qızıl, gümüş, volfram, nikel və kömür yataqları da var. İsveçin əsas xarici ticarət partnyorları Almaniya, Böyük Britaniya, Danimarka, ABŞ və Norveçdir. İsveçin enerji istehsalı özəl şirkətlərin əlindədir. İstehsal olunan elektrikin 44%-i Su Elektrik Stansiyalarının, 47%-i isə Atom Elektrik Stansiyalarının payına düşür. Bununla yanaşı bioyanacaq, torf kimi yanacaqdan alınan enerji 9%, külək enerjisindən alınan elektrik enerjisinin payı isə 1% olub. Bioyanacaqdan ancaq istixanalarda və yaşayış sahələrini qızdırmaq üçün istifadə olunur. İsveç 2025-ci ilə kimi neft və neft məhsullarından istifadəni tamamilə dayandırmaq qərarını verib. İsveçin pul vahidi İsveç Kronudur, 2003-cü ildə avronun əsas pul vahidi kimi qəbul olunmasına dair keçirilən referenduma gələnlərin əksəriyyəti bunun əleyhinə səs verdilər İsveç Şengen ölkələri siyahısına aid olduğuna görə siz müvəqqəti səyahətinizi reallaşdırmaq üçün İsveç Şengen vizasına müraciət edərək bu vizanı əldə edə bilərsiniz Əgər Azərbaycandan bu ölkəyə təyyarə ilə getmək istəsəz bu sizin 5 4 saatinizi alacaq..