रुस, चीन र उत्तर कोरियाको इरानलाई समर्थन скачать в хорошем качестве

रुस, चीन र उत्तर कोरियाको इरानलाई समर्थन

रुस, चीन र उत्तर कोरियाको इरानलाई समर्थन: एक रणनीतिक विश्लेषण अन्तर्राष्ट्रिय राजनीतिमा अहिले एउटा नयाँ शक्तिको ध्रुवीकरण देखिएको छ, जसलाई धेरैले "Axis of Resistance" वा पश्चिमा शक्ति विरुद्धको मोर्चा भन्ने गरेका छन्। यस मोर्चाको केन्द्रमा इरान छ, जसलाई रुस, चीन र उत्तर कोरियाले विभिन्न तवरले साथ दिइरहेका छन्। १. रुस र इरान: सैन्य साझेदारीको नयाँ उचाइ रुस र इरानबीचको सम्बन्ध अहिले केवल कूटनीतिक मात्र रहेन, यो एउटा गहिरो सैन्य गठबन्धनमा बदलिएको छ। हतियारको आदान-प्रदान: सन् २०२४-२०२६ को अवधिमा इरानले रुसलाई 'शहीद' (Shahed) ड्रोन र ब्यालिस्टिक मिसाइलहरू आपूर्ति गरेर युक्रेन युद्धमा ठूलो मद्दत पुर्‍यायो। यसको बदलामा रुसले इरानलाई आफ्नो अत्याधुनिक प्रविधि हस्तान्तरण गरिरहेको छ। Su-35 र S-400: इरानले रुसबाट Su-35 फाइटर जेट र S-400 एयर डिफेन्स सिस्टम प्राप्त गर्ने प्रक्रियामा छ। यदि इरानले यी हतियारहरू पूर्ण रूपमा सञ्चालनमा ल्याएमा, उसको आकाशमा अमेरिका वा इजरायलका विमानहरूलाई छिर्न निकै कठिन हुनेछ। रणनीतिक महत्त्व: रुसका लागि इरान मध्य-पूर्वमा अमेरिकालाई अल्झाइराख्ने एउटा बलियो खम्बा हो। जति धेरै अमेरिका मध्य-पूर्वमा व्यस्त रहन्छ, रुसलाई युक्रेनमा त्यति नै सजिलो हुन्छ। २. चीन र इरान: आर्थिक सुरक्षा कवच चीनले इरानलाई सैन्य रूपमा भन्दा पनि आर्थिक र राजनीतिक रूपमा बढी जोगाइरहेको छ। २५ वर्षे रणनीतिक सम्झौता: चीन र इरानबीच ४०० अर्ब डलरको २५ वर्षे आर्थिक सम्झौता भएको छ। अमेरिकाले इरानमाथि कडा आर्थिक प्रतिबन्ध लगाए पनि चीनले इरानको तेल किनिरहेको छ। यसले इरानको अर्थतन्त्रलाई ढल्नबाट जोगाएको छ। कूटनीतिक समर्थन: संयुक्त राष्ट्र संघ (UN) मा चीनले सधैं इरानको पक्षमा आवाज उठाउँछ र अमेरिकाको "एकलौटी प्रतिबन्ध" को विरोध गर्दछ। प्रविधि र पूर्वाधार: चीनले इरानको साइबर सुरक्षा, टेलिकम (5G), र पूर्वाधार विकासमा सहयोग गरिरहेको छ, जसले इरानको आन्तरिक व्यवस्थापनलाई बलियो बनाएको छ। ३. उत्तर कोरिया र इरान: मिसाइल प्रविधिको 'गोप्य' सम्बन्ध उत्तर कोरिया र इरानको सम्बन्ध सबैभन्दा रहस्यमय र खतरनाक मानिन्छ। क्षेप्यास्त्र प्रविधि (Missile Tech): इरानका धेरैजसो मिसाइलहरू उत्तर कोरियाली डिजाइनमा आधारित छन्। उत्तर कोरियाले इरानलाई 'नोडोङ' (Nodong) मिसाइल प्रविधि दिएको थियो, जसलाई इरानले 'साहब-३' (Shahab-3) को रूपमा विकास गर्‍यो। परमाणु सहयोगको आशंका: पश्चिमा देशहरूलाई डर छ कि उत्तर कोरियाले आफ्नो परमाणु परीक्षणबाट सिकेको ज्ञान इरानलाई गोप्य रूपमा बाडिरहेको हुन सक्छ। साझा शत्रु: दुवै देशका लागि अमेरिका साझा शत्रु हो। त्यसैले, उत्तर कोरियाले इरानलाई इजरायल विरुद्ध लड्न "अजेय" हतियारहरू दिने धम्की बारम्बार दिइरहन्छ। २०२६ को ताजा सन्दर्भ: के यो सहयोग पर्याप्त छ? फेब्रुअरी-मार्च २०२६ मा इरानमाथि भएका केही हवाई हमलाहरू र इरानी सर्वोच्च नेता आयतोल्लाह खामेनीसँग जोडिएका अपुष्ट खबरहरूका बीच रुस र चीनको भूमिका निकै चर्चामा रह्यो। रुस र चीनको कडा निन्दा: रुस र चीन दुवैले इरानमाथि हुने कुनै पनि बाह्य आक्रमणलाई "अन्तर्राष्ट्रिय कानुनको उल्लंघन" भनेका छन्। संयुक्त सैन्य अभ्यास: हालै २०२६ को सुरुवातमै ओमानको खाडी र स्ट्रेट अफ हर्मोजमा रुस, चीन र इरानले "Maritime Security Belt 2026" नामक संयुक्त नौसैनिक अभ्यास गरे। यसले अमेरिकालाई यो सन्देश दिएको छ कि इरान एक्लो छैन। समीर महर्जनको दृष्टिकोण (Your Analysis Segment) "अन्तर्राष्ट्रिय राजनीतिलाई नजिकबाट नियाल्दा के देखिन्छ भने, रुस, चीन र उत्तर कोरियाले इरानलाई 'आफ्नो स्वार्थ' मिल्दासम्म मात्र साथ दिनेछन्। चीन इरानको तेल चाहन्छ तर अमेरिकासँगको व्यापार बिगार्न चाहँदैन। रुस इरानको ड्रोन चाहन्छ तर इजरायलसँगको सम्बन्ध पुरै काट्न चाहँदैन। त्यसैले, इरानले यी देशहरूको भर पर्दा आफ्नो 'स्वदेशी शक्ति' (Self-reliance) लाई नै प्राथमिकता दिनुपर्ने देखिन्छ। के यी तीन देशको समर्थनले इरानलाई अमेरिका र इजरायलको प्रहारबाट बचाउन सक्ला? यो त भविष्यको गर्भमा छ।" (अन्त्यमा) "तपाईंहरूलाई मेरो यो विश्लेषण कस्तो लाग्यो? कमेन्टमा आफ्नो विचार राख्नुहोला। म समीर महर्जन, अर्को भिडियोमा यस्तै रोचक जानकारी लिएर आउनेछु। धन्यवाद।"