Forestbook EP186 : 10 ข้อชวนคิด ที่พักถูกกฎหมายในเขตอุทยาน скачать в хорошем качестве

Forestbook EP186 : 10 ข้อชวนคิด ที่พักถูกกฎหมายในเขตอุทยาน

#10ข้อชวนคิด #ที่พักถูกกฎหมายในเขตอุทยาน การจัดการท่องเที่ยวในเขตป่า มีหลายแง่มุมให้ชวนคิด โดยเฉพาะในพื้นที่ซึ่งมีชุมชนดั้งเดิมอาศัยอยู่ "การท่องเที่ยว" เป็นโอกาสของชุมชนในการพัฒนาคุณภาพชีวิต ในขณะเดียวกัน ก็เป็นข้อกังวลสำหรับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ซึ่งบ่อยครั้งพัฒนาเป็นความขัดแย้ง เส้นทางการต่อสู้ตลอด 6 ปีที่ผ่านมาของกลุ่มท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์การเกษตร ที่พักดอยอินทนนท์ มี "ข้อชวนคิด" ทั้งสำหรับชุมชนที่ต้องการจัดการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน และสำหรับหน่วยงานต่างๆ 1. ผู้ประกอบการที่พักที่บ้านขุนกลางบนดอยอินทนนท์ เคยขัดแย้งรุนแรงกับอุทยานฯ ถึงขั้นมีการเตรียมรื้อถอน เพราะในระเบียบกฎหมายที่เกี่ยวข้อง อนุญาตให้ทำได้แค่เพียงการเกษตร 2. แต่โดยบริบทและข้อเท็จจริง ดอยอินทนนท์เป็นแหล่งท่องเที่ยวระดับต้นๆ ของประเทศ "การท่องเที่ยว" เป็นเรื่อง "ปกติธุระ" ของที่นี่ (ใช้พื้นที่น้อยกว่าการทำเกษตร และเป็นมิตรกับธรรมชาติมากกว่า) โดยชุมชนมีการจัดการท่องเที่ยวและทำที่พัก ตั้งแต่ก่อนประกาศใช้ พ.ร.บ.อุทยานแห่งชาติ 2562 3. เพื่อคลี่คลายปัญหา จึงเกิดการรวมกลุ่มและหาช่องทาง สิ่งสำคัญลำดับแรก คือ การร่วมมือกับทุกภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง จัดทำ "แผนแม่บท" เพื่อให้ทุกฝ่ายเห็นแนวคิด ทิศทาง และรูปแบบในการจัดการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน (โดยสอดคล้องกับมาตรา 18 ของ พ.ร.บ.อุทยานแห่งชาติ 2562 ซึ่งกำหนดให้มีการจัดทำแผนบริหารจัดการร่วมกันอยู่แล้ว) "แผนแม่บท" มีการจัดโซนนิ่ง มีการกำหนดสัดส่วนพื้นที่สีเขียว มีการตั้งกฎกติกาที่ยอมรับร่วมกัน โดยเฉพาะเรื่องสมาชิกที่ #ต้องเป็นคนในชุมชนเท่านั้น #ไม่ให้นายทุนจากภายนอกเข้ามามีบทบาท 4. เมื่อ "แผนแม่บท" ชัดเจนและได้รับการยอมรับจากทุกฝ่าย ชุมชนจึงเดินเรื่องขออนุญาตการทำที่พักจากผู้ว่าราชการจังหวัดโดยความเห็นชอบจากอุทยานฯ และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ช่องทางตามกฎหมายที่เปิดช่องไว้ คือ กฎกระทรวงกำหนดประเภทและหลักเกณฑ์การประกอบธุรกิจโรงแรม(ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2566 ซึ่งกำหนดให้สถานที่พักที่มีห้องพักไม่เกิน 8 ห้อง รวมผู้พักไม่เกิน 30 คน สามารถจดแจ้งเป็น "ที่พักที่ไม่เป็นโรงแรม" ได้ 5. อย่างไรก็ตาม การยื่นจดแจ้งต้องมีเอกสารยืนยันสิทธิในที่ดินมาประกอบ ในกรณีของพื้นที่อุทยาน แม้จะมีการสำรวจการถือครองที่ดินรายแปลงไปแล้ว แต่ถึงตอนนี้ ยังไม่เอกสารรับรองออกมา โชคดีที่บ้านขุนกลาง มีการสำรวจและจัดทำทะเบียนประวัติการใช้ที่ดิน โดยเทศบาลตำบลบ้านหลวงอยู่ก่อนแล้ว จึงสามารถใช้เอกสารนี้มาประกอบการดำเนินการได้ 6. สรุปกลยุทธ์สำคัญในการเดินหน้าเรื่องนี้ คือการบูรณาการและประสานงานกับทุกฝ่ายโดยยึด "แผนแม่บท" เป็นเครื่องมือหลักสร้างบรรยากาศของการร่วมไม้ร่วมมือโดยเห็นเป้าหมายเดียวกัน 7. กระบวนการทั้งหมด ยาวนานถึง 6 ปี จนในที่สุดก็ได้รับ "หนังสือรับแจ้งสถานที่พักที่ไม่เป็นโรงแรม" อย่างเป็นทางการ 8. การได้รับการรับรองอย่างถูกต้องตามกฎหมาย ช่วยให้ชุมชนเดินหน้าอย่างมั่นใจ และเปิดโอกาสให้ลูกหลานคนรุ่นใหม่ในการจัดการท่องเที่ยวที่สร้างสรรค์ ได้มาตรฐาน ยั่งยืน และสอดคล้องกับโลกยุคใหม่ 9. บทเรียนจากขุนกลาง อินทนนท์ เป็นแนวทางเพื่อปรับใช้กับบริบทของพื้นที่อื่น ทั้งในพื้นที่ คทช. หรือชุมชนในเขตอุทยาน เริ่มจากการชวนคิด ชวนวางแผน ชวนดำเนินการ โดยไม่จำเป็นต้องใช้เวลายาวนานถึง 6 ปีเหมือนที่นี่ 10. อย่างไรก็ตาม พ.ร.บ.อุทยานแห่งชาติ 2562 ยังมีรายละเอียดทางกฎหมายอีกมากมายที่ยังเป็นอุปสรรค มีการจำกัดสิทธิ์ และสร้างความขัดแย้งกับชุมชน กระบวนการเดินหน้าของบ้านขุนกลาง จึงดำเนินการควบคู่กันไป ทั้งการปรับใช้กฎระเบียบในส่วนที่เป็นประโยชน์เพื่อปลดล็อกปัญหา ในขณะเดียวกัน ก็ร่วมเป็นส่วนหนึ่งในการเสนอปรับแก้กฎหมายอุทยานให้สมบูรณ์ยิ่งขึ้นในอนาคต #ที่พักที่ไม่เป็นโรงแรม #บ้านขุนกลาง #อินทนนท์ #พรบอุทยานแห่งชาติ2562 #forestbook ขอบคุณ สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) สมาคมเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน ภาคเหนือ