İtalya'nın Birleşmesi скачать в хорошем качестве

İtalya'nın Birleşmesi

İtalya'nın Birleşmesi, Risorgimento, İtalyan Yarımadası’ndaki parçalı devletlerin tek bir ulus altında birleşmesini amaçlayan 19. yüzyıl siyasi ve toplumsal hareketidir. Süreç genellikle 1815 Viyana Kongresi ile başlatılır ve 1871’de Roma’nın başkent ilan edilmesiyle büyük ölçüde tamamlanmış kabul edilir; bazı bölgeler ise ancak I. Dünya Savaşı sonrası İtalya’ya katılabilmiştir. Birleşme hareketi, özellikle Avusturya İmparatorluğu’nun Kuzey İtalya’daki hâkimiyetine karşı gelişti. 1820–1821’de İki Sicilya ve Piyemonte’de anayasal ve milliyetçi ayaklanmalar çıktı ancak Avusturya müdahalesiyle bastırıldı. Bu baskılar, devrimcilerin sürgüne gitmesine ve gizli örgütlerin yayılmasına yol açtı. Bu dönemde Carbonari gibi gizli devrimci örgütler, milliyetçi düşüncenin yayılmasında etkili oldu. Kültürel alanda ise Alessandro Manzoni’nin I Promessi Sposi adlı eseri, ortak bir İtalyan dili ve ulusal bilinç oluşmasına katkı sağladı. Birleşme fikri üzerinde herkes hemfikir değildi: Giuseppe Mazzini cumhuriyetçi ve devrimci bir İtalya savundu. Giuseppe Garibaldi, özellikle Güney İtalya’da halk desteğiyle birleşmenin askeri yüzü oldu. Cavour Kontu ve Savoy Hanedanı, anayasal monarşi yoluyla birleşmeyi gerçekleştirdi. Papa ve Papalık Devleti, siyasi güç kaybı korkusuyla birleşmeye uzun süre karşı çıktı. 1848 Devrimleri ve ardından gelen savaşlar, süreci hızlandırdı. Piyemonte-Sardinya Krallığı, Fransa ve İngiltere ile kurduğu ittifaklar sayesinde Avusturya’yı yenerek kuzeyde genişledi. Garibaldi’nin seferleri güneyi krallığa kattı. Sonunda İtalya Krallığı kuruldu ve Roma başkent yapıldı. Özetle Risorgimento, devrimci hareketler, diplomasi, savaşlar ve kültürel milliyetçiliğin birleşimiyle, parçalı İtalya’yı tek bir ulus-devlet haline getiren uzun ve karmaşık bir süreçtir. İtalya’nın birleşmesi sonrası modernleşme süreci, Kuzey ile Güney arasında derin bir ekonomik ve sosyal uçurum yarattı. Mezzogiorno olarak adlandırılan Güney İtalya; yoksulluk, kötü yönetim, düşük tarımsal verimlilik, ulaşım zorlukları, işsizlik ve yüksek suç oranlarıyla karşı karşıya kaldı. Yeni merkezi hükümetin Güney’i yeterince temsil edememesi ve sert uygulamaları, bölgeyi daha da yabancılaştırdı. Bu koşullar, 1860’larda özellikle Basilicata ve Kuzey Apulia’da eşkıyalık ve isyanlara yol açtı; Carmine Crocco ve Michele Caruso gibi liderlerin önderliğinde yaşanan çatışmalar yaklaşık on yıl süren kanlı bir iç savaşa dönüştü. Feodal sistemin yıkılması, toprak sorununu çözmedi; miras yoluyla bölünen araziler küçüldü, birçok köylü topraksız kaldı. Nüfus artışı ve işsizlik, geçim imkânlarını daha da daralttı. Sonuç olarak milyonlarca Güney İtalyalı, önce Kuzey İtalya’nın sanayi şehirlerine, ardından özellikle ABD ve Güney Amerika’ya göç etti. Yaklaşık 1880’de başlayan ilk büyük İtalyan diasporası, Faşizmin yükselişine kadar sürdü. 1860–I. Dünya Savaşı arasında İtalya’dan göç eden 16 milyon kişinin en az 9 milyonu ülkeyi kalıcı olarak terk etti. Göçün temel nedeni yoksulluk ve “iş ve ekmek” arayışıydı. 00:00 İtalya'nın Birleşmesi 09:52 Güney Sorunu ve İtalyan Diasporası #italya #tarih #belgesel