Class 9-Unit 5 Path 1-नेपालको अर्थतन्त्र र आर्थिक क्रियाकलाप Nepal's Economy and Economic Activities скачать в хорошем качестве

Class 9-Unit 5 Path 1-नेपालको अर्थतन्त्र र आर्थिक क्रियाकलाप Nepal's Economy and Economic Activities

कक्षा ९ : अर्थशास्त्र (Class 9 : Economics) एकाइ ५ : नेपालको अर्थतन्त्र (Unit 5 : Nepal's Economy) पाठ १ : नेपालको अर्थतन्त्र र आर्थिक क्रियाकलाप (lesson 1 : Nepal's Economy and Economic Activities) नेपालको अर्थतन्त्र र आर्थिक क्रियाकलापलाई सरल र स्पष्ट रूपमा यसरी बुझ्न सकिन्छः १. नेपालको अर्थतन्त्रको स्वरूप नेपालको अर्थतन्त्र विकासोन्मुख (Developing Economy) हो। यसमा कृषि, सेवा र उद्योग तीनवटै क्षेत्रको भूमिका छ, तर सेवा क्षेत्र सबैभन्दा ठूलो योगदानकर्ता हो। मुख्य विशेषताहरू: कृषि प्रधान अर्थतन्त्र (ठूलो जनसंख्या कृषिमा निर्भर) आयातमा निर्भरता बढी, निर्यात कम वैदेशिक रोजगार र रेमिटेन्समा उच्च निर्भरता निजी, सहकारी र सार्वजनिक क्षेत्रको मिश्रित अर्थतन्त्र २. प्रमुख आर्थिक क्षेत्रहरू (क) कृषि क्षेत्र धान, मकै, गहुँ, कोदो, तरकारी, फलफूल मुख्य उत्पादन कुल जनसंख्याको करिब आधाभन्दा बढी रोजगारी योगदान घट्दो भए पनि खाद्य सुरक्षा र रोजगारीका लागि अत्यन्त महत्त्वपूर्ण (ख) उद्योग क्षेत्र साना तथा मझौला उद्योग बढी खाद्य प्रशोधन, सिमेन्ट, कपडा, हस्तकला, जलविद्युत पूर्वाधार, पूँजी र प्रविधिको अभाव मुख्य चुनौती (ग) सेवा क्षेत्र सबैभन्दा ठूलो योगदानकर्ता पर्यटन, बैंकिङ, शिक्षा, स्वास्थ्य, यातायात, सञ्चार पर्यटन विदेशी मुद्रा आर्जनको प्रमुख स्रोत ३. आर्थिक क्रियाकलापहरू आर्थिक क्रियाकलाप भन्नाले उत्पादन, वितरण, विनिमय र उपभोग सम्बन्धी सबै गतिविधि बुझिन्छ। नेपालमा प्रमुख आर्थिक क्रियाकलाप: कृषि उत्पादन र बिक्री उद्योग तथा व्यवसाय सञ्चालन आयात–निर्यात व्यापार पर्यटन गतिविधि वैदेशिक रोजगारी र रेमिटेन्स पठाउने कार्य सरकारी विकास खर्च (सडक, शिक्षा, स्वास्थ्य) ४. वैदेशिक व्यापार र रेमिटेन्स आयात: पेट्रोलियम पदार्थ, मेसिनरी, औषधि, खाद्य सामग्री निर्यात: कृषि तथा हस्तकलाका सीमित वस्तु रेमिटेन्स: राष्ट्रिय आयको ठूलो हिस्सा, तर दीर्घकालीन रूपमा जोखिमपूर्ण ५. चुनौतीहरू बेरोजगारी र अर्ध–बेरोजगारी व्यापार घाटा उत्पादनशीलता कम राजनीतिक अस्थिरता र नीति कार्यान्वयनको कमजोरी युवा जनशक्तिको विदेश पलायन ६. सम्भावनाहरू जलविद्युत पर्यटन (प्राकृतिक, सांस्कृतिक, साहसिक) कृषि आधुनिकीकरण सूचना प्रविधि र डिजिटल सेवा क्षेत्रीय व्यापार निष्कर्ष नेपालको अर्थतन्त्रमा सम्भावना धेरै छन्, तर ती उपयोग गर्न दीर्घकालीन नीति, सुशासन, लगानीमैत्री वातावरण र सीपयुक्त जनशक्ति आवश्यक छ । #economics #class9 #forstudents #learnwithsundarsir #unit8 #कक्षा9