Dürtme (Nudge) – Davranışsal Ekonomi | Kitap Özeti Richard Thaler – Cass Sunstein скачать в хорошем качестве

Dürtme (Nudge) – Davranışsal Ekonomi | Kitap Özeti Richard Thaler – Cass Sunstein

Richard Thaler – Cass Sunstein *Dürtme (Nudge) – Richard H. Thaler & Cass R. Sunstein | Kitap Özeti* Dürtme (Nudge)*, Nobel ödüllü ekonomist **Richard H. Thaler* ile hukukçu *Cass R. Sunstein**’ın birlikte yazdığı, davranışsal ekonominin en etkili kitaplarından biridir. Kitap, insanların karar alma süreçlerinin sanıldığı kadar rasyonel olmadığını ve **küçük tasarım değişiklikleriyle davranışların öngörülebilir biçimde yönlendirilebileceğini* savunur. Bu yönlendirmeye yazarlar “dürtme” adını verir. Kitabın çıkış noktası şudur: İnsanlar günlük hayatta emeklilik, sağlık, beslenme, tasarruf gibi önemli kararları çoğu zaman *erteleme, alışkanlık, bilişsel önyargılar ve bilgi eksikliği* nedeniyle kendileri için en iyi seçenekle sonuçlandırmaz. Ancak bu, insanların zorlanması ya da seçeneklerinin kısıtlanması gerektiği anlamına gelmez. Aksine, doğru *seçim mimarisi* ile insanlar özgür bırakılarak daha iyi tercihler yapabilir. Thaler ve Sunstein bu yaklaşımı *“libertaryen paternalizm”* olarak tanımlar. Yani bireylerin seçim özgürlüğü korunur (libertaryen), fakat onların uzun vadeli çıkarlarını destekleyen bir yönlendirme yapılır (paternalizm). Dürtme, yasak koymaz, ceza vermez; sadece **varsayılan seçenekleri**, sunum biçimini veya bağlamı değiştirir. Kitapta öne çıkan temel davranışsal kavramlar şunlardır: *Varsayılan seçenekler (defaults):* İnsanlar çoğunlukla değiştirmedikleri seçeneği kabul eder. Otomatik emeklilik katılımı bunun güçlü bir örneğidir. *Kayıptan kaçınma:* İnsanlar kaybetmekten, kazanmayı sevdiklerinden daha fazla kaçınır. *Çerçeveleme etkisi:* Aynı bilgi farklı şekilde sunulduğunda farklı kararlar doğurur. *Aşırı güven ve erteleme:* İnsanlar gelecekte daha disiplinli olacaklarını varsayar, bu da kötü sonuçlara yol açar. Yazarlar, dürtmenin pratik uygulamalarını çok sayıda örnekle açıklar. Okullarda sağlıklı yiyeceklerin göz hizasına konması, elektrik faturalarında komşularla karşılaştırmalı tüketim bilgisi verilmesi, organ bağışı için varsayılan “kayıtlı” sistemlerin kullanılması gibi uygulamalar, insanların davranışlarını fark ettirmeden değiştirir. Kitap aynı zamanda dürtmenin *etik sınırlarını* da tartışır. Dürtmenin şeffaf, denetlenebilir ve bireyin çıkarına yönelik olması gerektiği vurgulanır. Aksi takdirde bu yaklaşım manipülasyona dönüşebilir. Bu nedenle iyi bir seçim mimarı, kendi değerlerini değil, *insanların uzun vadeli refahını* merkeze almalıdır. Sonuç olarak Dürtme (Nudge)*, bireylerin ve kurumların daha iyi kararlar alabilmesi için güçlü ama yumuşak bir araç sunar. Thaler ve Sunstein’ın temel mesajı açıktır: **Küçük değişiklikler, büyük davranış farkları yaratır.* Bu kitap, kamu politikalarından iş dünyasına, kişisel alışkanlıklardan dijital tasarıma kadar geniş bir alanda düşünme biçimini dönüştüren bir başvuru eseridir.